ESKİ BİR ELEŞTİRİ (OKUYUCU) YAZIM...

BAZI YAZILAR ve DÜŞÜNDÜRDÜKLERİ 

Derginizin ocak ve şubat nüshalarında açıklığa kavuşturulması gereken bir iki nokta var. Ocak 1997 (sayı:37) nüshasında Sayın Cüneyd Okay’ın “Dr. Enver Paşa” adlı yazısında “ Bu bilgi için kendi özel koleksiyonunda bulunan bir kartpostalda görülerek Sayın Abdullah Uçman’dan sağlanmıştır.” şeklinde bir dipnot dikkati çekiyor. Ancak, bu bilgi Sayın Okay ile Sayın Uçman arasındaki bir görüşmeden ibaret kalıyor ve buna inanmamız bekleniyor. Oysa, -eğer böyle bir kartpostal varsa– bir okuyucu olarak bunu görmek isterdik. 

Yine aynı sayıda yer alan Yard. Doç. Sayın Turan Akkoyun’un “Raif Nezih Atakul”u tanıtan bir yazısı yer alıyor. Adı geçen bu yazıda Sayın Akkoyun, Raif  Nezih Atakul’dan bir alıntı yapıyor: “Bu eserin vücuda gelmesinde (İzmir Milli Kütüphanesi)’nin yaptığı pek kıymetli fayda ve hizmeti kelimelerle yad edemem. Fazıl muhterem reisi Celal Efendi Hazretleriyle, hafız katipleri, Adnan ve Esat Beyler’in (…)” (s. 55). Bildiğimiz kadarıyla, bu son cümlede “Fazıl muhterem” Fazıl-ı muhterem;  “hafız katipleri” ise hafız-ı kütüpleri olmalıdır. Ancak, bu hata Raif Nezih’e ait olsa dahi, Sayın Akkoyun bunun doğrusunu görerek düzeltmeliydi. 

Benzer bir alıntı hatası da, derginin Şubat 1997 nüshasında yer alan Dr. Hamza Çakır’ın  “1900’lerin Başında Avrupa ve Türkiye’de Reklamcılık” başlıklı yazısına mesned olan Ali Kemal’in “İlancılık” adlı makalesinde geçi(rtili)yor. Sayın Çakır, İkdam’da 20 Kasım 1901 tarihinde yayımlanan makaleyi bugünkü harflere aktarırken  Ali Kemal’in kemiklerini sızlatacak derecede vahim bir hata yapıyor  ve şöyle dedirtiyor: “Geçelim bir sığır ilacının ilanına. Birçok hastalık isimlerini saydıktan sonra ‘…ihtinak-ı rahm ve siyatik’ diye yazılmış. İhtinak, rahmin bir ismidir. Burada siyatik olduğu anlaşılıyor. Halbuki aralarında  benzerlik ve yakınlık yoktur. Siyatik, kalçadan ayağa kadar mümted sığırın elemidir. İhtinak-i rahm ise en ziyade kadınlarda, bazen erkeklerde olur. İşte burada büyük hata-yı fenni ve tıbbi var.” (s. 41)
Yine bildiğimiz kadarıyla Ali Kemal’in baytarlıkla, dolayısıyla sığırların elemiyle de hiç mi hiç ilgisi yoktur. Bu tamamen “sinir” kelimesinin “sığır” okunmasından kaynaklanmaktadır. Sayın Çakır, dikkat etmiş olsalardı, “siyatik” kelimesinden bunu rahatlıkla çıkarabilirlerdi. Zira hiç siyatikten mustarip bir sığır işitilmemiştir!

Tarihin karanlık noktalarının aydınlatılması, biraz daha titiz ve dikkatli çalışmaları gerektiriyor. 

Saygılarımla…